Menu

Platform voor samenwerking

Honeybee Valley wil het probleem van de bijensterfte aanpakken door samenwerking met diverse partners

Top teeltmateriaal ter beschikking bij selectiewerkgroep Vlaanderen

HBV Foto 015 Koninginneteelt

De selectiewerkgroep van Honeybee Valley heeft opnieuw topmoeren ter beschikking. Dit zijn koninginnen die uitgebreid getest werden naar veerkracht, een hoge teeltrang verkregen en bovendien virusvrij zijn. Telers die dergelijke koninginnen bezitten, zijn met een ster aangeduid in het overzicht die je hieronder kan downloaden. Je kan deze imkers dus contacteren om nateelt te bekomen.

Daarenboven werden vorig jaar voor het eerst alle deelnemende koninginnen getest op merkers voor het kenmerk 'suppressed mite reproduction'. Het aanwezig zijn van deze merkers is geassocieerd met veerkracht tegen de varroamijtziekte. De komende jaren trachten we door gerichte inkruisingen de aanwezigheid van deze merkers in onze Vlaamse bijenstapel te verhogen. Dit is een project dat deel uitmaakt van het Strategisch Plan Bijenteelt.

Het overzicht met de deelnemende selectietelers is steeds op onze website beschikbaar onder Breed It bij Comité Selectiewerk Vlaanderen. Het artikel werd ook gepubliceerd in het Maandblad van de Koninklijke Vlaamse Imkersbond van mei. Echter zijn er bij het overzetten van het artikel naar de lay-out van het Maandblad helaas verschillende fouten geslopen. De correcte versie sturen we daarom nog eens via deze Newsflash.

Reeds sinds 2017 organiseert Honeybee Valley aan de Universiteit Gent het selectiewerk voor de Vlaamse imkerij. Hierbij worden volgende eigenschappen voor ogen gehouden:

1) Gezonde resistente bijen. Bijenvolken die van nature resistentie vertonen tegen virussen en de varroamijt. Zo zorgen we voor vitale volken die weerbaarder zijn tegen andere stressfactoren waaraan bijen worden blootgesteld.

2) Lokaal aangepaste bijen. Bijen die optimaal aangepast zijn aan het Belgisch klimaat, het lokale voedselaanbod en de seizoenen. Hierdoor worden bijen beter in staat gesteld omgevingsfactoren optimaal te benutten. Wat tot gezondere populaties moet leiden.

3) Bijen met optimale prestaties. Door verschillende testen uit te voeren wordt het mogelijk om koninginnen een teeltrang toe te kennen en op basis daarvan verder te telen met de beste moeren. Door deze vervolgens aan te paren met darren die complementaire, positieve kenmerken bezitten, wordt telkens een generatie van betere bijen geteeld.

Om deze 3 doelstellingen te bekomen worden koninginnen getest op veerkracht, gedrag en productiviteit. Het zwaartepunt van de testen ligt op de veerkracht van een koningin. Dit omvat testen op de virusstatus, de overwinteringssterkte, de varroa-index, het hygiënisch gedrag en de varroa-reproductie. Daarnaast kan ook het gedrag (zachtaardigheid - raamvastheid - zwermtraagheid) en de productiviteit (honingopbrengst – voorjaarsontwikkeling) worden getest. Sinds 2023 wordt de globale teeltrang van de koninginnen berekend op de testresultaten van veerkracht. We trachten hiermee sneller vooruitgang te boeken in weerbaarheid van de volken naar mogelijke stressoren. Topmoeren, goedgekeurde koninginnen met een hoge teeltrang en die bovendien virusvrij zijn, kunnen ingezet worden voor verdere nateelt. Deze dochters worden dan gemotiveerd aangepaard en in het volgende seizoen ook uitgebreid aan testen onderworpen. Op deze manier slagen we met het Vlaamse selectiewerk erin om jaar na jaar hoog kwalitatieve koninginnen te produceren en zo vanuit een brede basis lokaal goed teeltmateriaal te huisvesten en te verspreiden.

Sinds 2022 wordt ook een innovatieve selectiestrategie, nl. merker-gestuurde selectie, onderzocht op de Vlaamse bijenpopulatie. Dit omvat het testen van de aanwezigheid van 3 merkers die geassocieerd zijn met het kenmerk suppressed mite reproduction (SMR) dat veerkracht geeft tegen de varroa-mijtziekte. De doelstelling hier is om te streven naar een reconstructie van het ideale genetische profiel.

Nieuw dit jaar in het selectiewerk, zijn SMR topmoeren. Deze koninginnen vertonen een hoge aanwezigheid van deze 3 merkers en zijn bovendien virusvrij, waardoor ze kunnen ingezet worden voor verdere nateelt. Deze dochters worden dan gemotiveerd aangepaard (met darrenlijnen die ook een hoge aanwezigheid hebben van de SMR merkers) en in het volgende seizoen opnieuw getest voor de 3 merkers. Op deze manier slagen we met het Vlaamse selectiewerk erin om het SMR kenmerk in ons bijenbestand verder aan te rijken. Dit luik van het selectiewerk wordt medegefinancierd door het Strategisch Plan Bijenteelt 2023-2025.

In 2023 werden de testgegevens van in totaal 312 koninginnen aan Honeybee Valley doorgegeven. 41 koninginnen behaalden een voldoende hoge teeltrang en bleken ook een negatieve virusstatus te hebben. Voor deze topmoeren ontving de teler een certificaat en wordt er aangeraden om het teeltmateriaal verder te verspreiden onder de Vlaamse imkers. De imkers die in het bezit zijn van deze topmoeren zijn in de tabel aangeduid met een GEEL sterretje. De imkers die in het bezit zijn van SMR topmoeren, volken die een zeer gunstig genetisch profiel vertonen voor het SMR kenmerk, zijn in de tabel aangeduid met een GROENE ster. Neem dus contact op met deze telers als je op zoek bent naar goed lokaal teeltmateriaal.

De tabel hieronder geeft een overzicht van alle leden van de selectiewerkgroep. De functies die elkeen opneemt, zowel testers, telers, als veredelaars, staan per imker vermeld. Veredelaars staan in voor de gemotiveerde aanparing van geteste en geselecteerde koninginnen. Testers onderwerpen de veredelde koninginnen en/of F1-generatie aan verschillende testen op hun bijenstand. Telers kweken verder van een geteste en goedgekeurde moer, waardoor je bij hen terecht kan voor larfjes en/of ander teeltmateriaal. Indien de gegevens beschikbaar zijn, worden de overlarfdagen per imker geafficheerd op de website van Honeybee Valley. Wie geïnteresseerd is in larfjes of koninginnen van geteste moeren, kan zelf een teler contacteren.

Fotodonatie

Doneren

Zoeken

Doorzoek onze website

Archieven

Newsflash archief

Nieuws archief