Menu

Fix It

Wat kunnen imkers, landbouwers, natuurliefhebbers, beleidsmakers en burgers concreet doen om het tij te keren?

Zoeken




Maak van begraafplaatsen een bijenparadijs

A028 Gert Arijs 20220425 130831 6473

Sinds 1 januari 2015 mogen gemeentebesturen voor het onderhoud van kerkhoven geen pesticiden meer gebruiken. Dit betekent dat creatief moet omgegaan worden met onkruidbestrijding. Daarbij wordt al snel gedacht aan intensief manueel wieden, regelmatig gebruik van heet water of het inzaaien met een (exotische) groenbedekker. Ondoordacht of overmatig gebruik van deze maatregelen is echter nefast voor de biodiversiteit (bv. onopzettelijk verbranden van wilde bijennesten, verwijderen van zeldzame inheemse flora, …). Ecologisch beheer biedt immers net een kans voor het herstel van de aanwezige natuurwaarden en tegelijk een verminderde kost van het traditionele kerkhofbeheer. Finaal blijkt het onderhoud 30% minder arbeidsintensief te zijn en dalen ook de jaarlijkse kosten voor onderhoud fors.

Verrassend genoeg komt op begraafplaatsen veel natuur voor, zoals heel bijzondere plantjes, maar ook wilde bijen en vlinders. Verschillende inheemse soorten die zeldzaam of met verdwijnen bedreigd zijn in Vlaanderen, komen net wel nog specifiek voor op kerkhoven. Door een traditioneel beheer van grind- en zandbodems, uitblijven van bemesting en gebruik van kalkrijk cement voor het voegen van muurtjes ontstonden er specifieke biotopen. Deze bestaan vandaag bijna uitsluitend nog op kerkhoven. Grondnestelende wilde bijen vinden er nog open zon beschenen plaatsen met losse bodem. Verschillende zeldzame planten en paddenstoelen komen voor op schrale kerkhofgazons. Tussen de steentjes groeien veel plantjes die vroeger op de akkers rondom voorkwamen, maar daar verdwenen omdat de landbouw intensiever werd. Handjesereprijs (Veronica triphyllos) is bijvoorbeeld een erg mooi plantje met paarse bloemen dat je in België bijna uitsluitend op kerkhoven tegenkomt. Kerkhoven worden op die manier bijna een natuurgebied op zich, waar mensen graag komen, om rust en troost te vinden temidden die natuur.