Menu

Fix It

Wat kunnen imkers, landbouwers, natuurliefhebbers, beleidsmakers en burgers concreet doen om het tij te keren?

Zoeken




Laat weiland roterend begrazen

A181 DSC 0031

Vandaag bestaat ongeveer ⅔ van het landbouwareaal in Vlaanderen uit grasland. Als we ons laten inspireren door de natuur kunnen we grasland zeer efficiënt benutten door voedsel te produceren terwijl we toch de bodem en de biodiversiteit herstellen. Bodemherstel en humusopbouw gaan namelijk veel sneller wanneer we een systeem van roterende begrazing toepassen. Kort samengevat: als je koeien elke dag een nieuw stuk gras geeft en daarna het gras lang genoeg laat herstellen ontstaat een positieve dynamiek voor bodem, beesten en boer.

Graslanden kunnen veel koolstof opslaan in de bodem, op voorwaarde dat ze goed gemanaged worden. Dat kan door te maaien, continu te begrazen of roterend te begrazen waarbij per hectare tussen de graassessies met een wisselende dierdensiteit variërende rustpauzes ingebouwd worden . Begrazing levert een bepaalde netto koolstofopslag op, waarbij roterend begrazen meer aanzet tot koolstofopslag dan continu begrazen. Boeren worden daarom gestimuleerd om kruidenrijke graslanden te houden die bovendien financieel blijken te lonen. De grasopbrengst en de melkproductie zijn een fractie minder, maar door de beter uitgebalanceerde voeding blijven de dieren wel gezonder, en dat merk je ook weer in de melk. Daarenboven nemen de aantallen bloemen, insecten en weidevogels toe, terwijl toerist en consument de bloemrijke graslanden ook prachtig vinden.

Paardenbloemen (Taraxacum officinale)

In het vroege voorjaar zijn paardenbloemen voor honingbijen en andere insecten een belangrijke bron van stuifmeel en nectar. Maar ook koeien, schapen en geiten gebruiken de paardenbloem. Ze kennen in de kruidengeneeskunde verschillende toepassingen, zoals de mogelijke ondersteuning van de leverfunctie (blad & wortel) van melkvee. Bovendien zorgt de lange penwortel van de paardenbloem ervoor dat mineralen uit de diepere lagen van de bodem voor het gewas beschikbaar komen. Tot een aandeel van 10% wordt de paardenbloem sterk gewaardeerd in het grasland, omdat het tot de gezonde melkkruiden wordt gerekend.

Klaver (Trifolium)

De beste melkproductie, gezondheid en minimale verliezen worden gehaald bij een klaveraandeel van 30 tot 50 procent in de weide. Het aandeel klaver in de weide is te beïnvloeden door de maaihoogte: kort maaien (4 centimeter) of de koeien een halve dag langer in de wei laten verhoogt het klaveraandeel in de weide. Door hoger te maaien (7 centimeter), of een iets royalere stikstofgift, stimuleer je de grasgroei en zal het klaveraandeel afnemen.

Luzerne (Medicago sativa)

Luzerne is een prachtig voedergewas, dat ook stikstof bindt en bodemverbeterend werkt. Helaas wordt het meestal geoogst voor de bloei. De landbouwer zou kunnen overwegen gefaseerd te maaien en een stukje te laten staan om in bloei te komen dat zo als voedselbron voor de bijen kan fungeren.